Je baby is er. Na maanden van wachten begint nu iets heel nieuws. De eerste dagen en weken na de geboorte heten de kraamtijd. Je lichaam herstelt, je leert je baby kennen en er komt veel op je af. In dit artikel lees je wat je kunt verwachten.
In het kort
- Met de kraamweek bedoelen de meeste mensen de eerste 5 tot 10 dagen na de geboorte.
- Je krijgt kraamzorg aan huis en je verloskundige komt een paar keer langs.
- Doe binnen 3 dagen geboorteaangifte bij de gemeente waar je baby is geboren.
- In de eerste week krijgt je baby de hielprik en een gehoortest.
- Rond 6 weken heb je een nacontrole bij je verloskundige of gynaecoloog.
Hoe lang duurt de kraamtijd?
Daar is geen vaste regel voor. Met de kraamweek bedoelen de meeste mensen de eerste 5 tot 10 dagen na de bevalling: de periode waarin je kraamzorg krijgt. Sommigen rekenen de eerste 40 dagen, ongeveer de tijd die je baarmoeder nodig heeft om weer te krimpen. Je herstel kan nog langer duren.
Kraamzorg aan huis
In de eerste dagen komt een kraamverzorgende bij je thuis. Zij controleert elke dag hoe het met jou en je baby gaat: je bloedverlies, je baarmoeder, je temperatuur en bloeddruk, en bij je baby het gewicht, de temperatuur, de kleur, de voeding, poep en plas. Ze leert jou en je partner je baby te verzorgen en helpt met borstvoeding of flesvoeding. Ze doet ook licht huishoudelijk werk, zoals de was en het verschonen van het bed.
Je krijgt minimaal 24 uur kraamzorg. Het basispakket is ongeveer 49 uur bij borstvoeding en 45 uur bij flesvoeding. Meer weten? Lees kraamzorg regelen.
Je verloskundige
De eerste tien dagen is je verloskundige het eerste aanspreekpunt, voor jou en je baby. Ze komt een paar keer langs en je kunt haar altijd bellen. Tot zes weken na de bevalling kun je bij haar terecht met vragen over je herstel, je stemming of de voeding. Rond zes weken heb je een nacontrole. Daarna nemen de huisarts en het consultatiebureau het over.
Geboorteaangifte
Je moet je baby binnen 3 dagen na de geboorte aangeven bij de gemeente waar hij of zij is geboren. De dag van de geboorte telt niet mee. Valt de laatste dag op een zaterdag, zondag of feestdag, dan krijg je een werkdag extra. Je partner kan de aangifte doen, of iemand anders die bij de bevalling was.
Na de aangifte krijg je vanzelf bericht van de SVB over de kinderbijslag. Vergeet niet om je baby ook aan te melden bij je zorgverzekeraar. Binnen vier maanden is op tijd.
De hielprik en gehoortest
In de eerste week na de geboorte krijgt je baby de hielprik. Met een paar druppels bloed uit de hiel wordt gekeken naar een aantal zeldzame, ernstige aandoeningen, zoals schildklierziekten, stofwisselingsziekten, taaislijmziekte en erfelijke bloedarmoede. Als ze vroeg worden ontdekt, zijn ze vaak goed te behandelen.
De hielprik gebeurt meestal thuis, na de geboorteaangifte. Vaak doet een medewerker van het consultatiebureau het, soms de verloskundige of de kraamverzorgende. Rond dezelfde tijd krijgt je baby ook een gehoortest. Is er zeven dagen na de geboorte nog geen hielprik gedaan? Neem dan contact op met het RIVM.
Rust nemen
De eerste week is het advies: blijf veel in bed. Daarna kun je rustig wat meer gaan doen, maar vooral binnen. Doe weinig en vraag om hulp. Het is verleidelijk om meteen bezoek te ontvangen, maar dat kost veel energie. Spreek gerust af dat mensen pas na een paar dagen of kort langskomen.
Je gevoel
Veel moeders krijgen tussen dag drie en vijf na de bevalling last van kraamtranen. Je bent emotioneel, huilt om kleine dingen en weet soms niet waarom. Dat komt door de hormonen, weinig slaap en alles wat er verandert. Het gaat meestal binnen een paar dagen vanzelf over.
Gaan de sombere gevoelens niet over, of worden ze erger? Kun je niet slapen door onrust of piekeren, of heb je gedachten die je beangstigen? Bel dan je verloskundige of huisarts. Dat geldt ook als je partner of de kraamzorg zich zorgen maakt. Meer hierover in herstel na de bevalling.
Wanneer bel je?
Bel je verloskundige bij koorts boven 38 graden, veel bloedverlies, flinke buikpijn of als je je ziek voelt. Bel ook als de temperatuur van je baby lager is dan 36,5 of hoger dan 37,5 graden. Na de eerste tien dagen kun je met spoedvragen terecht bij je huisarts of de huisartsenpost.
Bronnen
De Verloskundige (KNOV): De kraamtijd, wat kan je verwachten?
De Verloskundige (KNOV): Kraamzorg regelen
De Verloskundige (KNOV): Kraamtranen en somberheid
Rijksoverheid: Aangifte geboorte
RIVM: De hielprik
Thuisarts: Ik ben net bevallen, belangrijke adviezen