Je weet het nu. Misschien kun je niet wachten om het iedereen te vertellen, misschien houd je het liever nog even voor jezelf. Allebei prima. Er is geen goed of fout moment. Wel zijn er een paar dingen die je kunnen helpen kiezen, en voor je werk is er één wettelijke deadline.
In het kort
- Wanneer je het vertelt, bepaal je helemaal zelf.
- Veel mensen wachten tot na de eerste echo of tot ongeveer twaalf weken, omdat de meeste miskramen in die periode gebeuren.
- Ongeveer 1 op de 10 zwangerschappen eindigt in een miskraam.
- Je werkgever moet het uiterlijk drie weken voor je zwangerschapsverlof weten. Eerder mag altijd.
- Je zwangerschap mag geen reden zijn om je niet aan te nemen of om je te ontslaan.
Waarom wachten veel mensen tot twaalf weken?
Ongeveer 1 op de 10 zwangerschappen eindigt in een miskraam. De groei stopt dan meestal al in de eerste twaalf weken. Daarom wachten veel mensen met het grote nieuws tot ze verder zijn, of tot na de eerste echo, als ze het hartje hebben gezien.
Toch is dat geen regel. Sommige mensen vertellen het juist vroeg aan een paar mensen die dichtbij staan. Ook omdat je, als het misgaat, steun kunt gebruiken van mensen die weten wat er speelt.
Vragen die je kunnen helpen
- Wie wil je erbij hebben als het goed gaat, en wie als het misgaat? Dat zijn vaak dezelfde mensen.
- Hoe gaat het met je? Ben je erg misselijk of moe, dan is het soms fijner als je omgeving het weet.
- Kun je het geheimhouden? Sommige mensen vinden dat lastig, en dat is ook prima.
- Hoe wil je het vertellen? Persoonlijk, met een kaartje, tijdens een etentje of gewoon tussendoor. Alles kan.
Bespreek het ook met je partner. Misschien hebben jullie er een ander gevoel bij. Dan is het goed om samen af te spreken wie jullie wanneer vertellen.
Vertellen op je werk
Wanneer je het je werkgever vertelt, mag je grotendeels zelf weten. Er is één wettelijke grens: je werkgever moet het uiterlijk drie weken voor je zwangerschapsverlof weten. Je zwangerschapsverlof begint uiterlijk vier weken voor de dag na je uitgerekende datum.
In de praktijk vertellen de meeste mensen het eerder. Dat heeft voordelen:
- Je werkgever kan rekening houden met je, bijvoorbeeld bij zwaar werk, nachtdiensten of werken met chemische stoffen.
- Je hebt pas recht op extra pauzes en aanpassingen als je werkgever het weet.
- Er is meer tijd om je verlof en vervanging te regelen.
Werk je in de zorg of de kinderopvang? Dan is het risico op bepaalde infecties groter. Het kan dan verstandig zijn om het eerder te vertellen en je situatie met je verloskundige en de bedrijfsarts te bespreken.
Je rechten als je zwanger bent
Als je werkgever weet dat je zwanger bent, heb je tijdens je zwangerschap en tot zes maanden na de bevalling onder meer recht op:
- extra betaalde pauzes, tot een achtste van je werktijd per dag;
- een afsluitbare ruimte waar je even kunt liggen of rusten;
- geen verplichte overuren of nachtdiensten, tenzij dat redelijkerwijs niet anders kan;
- aanpassingen als je werk risico’s geeft voor jou of je baby.
Daarnaast mag je zwangerschap geen reden zijn om je niet aan te nemen of te ontslaan. Ook bij een sollicitatie hoef je niet te vertellen dat je zwanger bent.
Hoe vertel je het?
Plan een moment met je leidinggevende, liefst persoonlijk. Je kunt meteen vertellen wanneer je uitgerekend bent en ongeveer wanneer je met verlof wilt. Je verlof is in totaal minstens zestien weken: vier tot zes weken zwangerschapsverlof en minstens tien weken bevallingsverlof. Je werkgever vraagt de uitkering aan bij het UWV.
Wil je het nog niet aan collega’s vertellen? Zeg dat dan gewoon. Je werkgever hoort daar rekening mee te houden.
En als het misgaat?
Krijg je een miskraam, dan mag je zelf kiezen wie je dat vertelt en hoeveel. Bespreek met je huisarts of verloskundige wat je nodig hebt, ook voor je werk. Je hoeft het niet alleen te doen.
Bronnen
Thuisarts: Ik krijg misschien een miskraam
Arboportaal (ministerie van SZW): Zwangerschap en werk, informatie voor werknemers
Thuisarts: Ik ben zwanger, belangrijke adviezen