Je hebt besloten: jullie willen een kindje. Dan wil je natuurlijk dat het zo snel mogelijk lukt. Het goede nieuws: er is veel wat je zelf kunt doen. Het minder spannende nieuws: het belangrijkste is vaak gewoon geduld. In dit artikel lees je hoe lang het gemiddeld duurt, wat echt helpt en wanneer je hulp zoekt.
In het kort
- Van de vrouwen tot en met 35 jaar die vaak vrijen, is ongeveer 7 van de 10 binnen een half jaar zwanger en 8 van de 10 binnen een jaar.
- Slik elke dag foliumzuur vanaf het moment dat je zwanger wilt worden, tot je 10 weken zwanger bent.
- Om de 2 à 3 dagen vrijen is meestal genoeg. Je hoeft je eisprong niet op de dag precies te weten.
- Leefstijl telt voor jullie allebei: niet roken, geen alcohol en geen drugs.
- Ben je na een jaar nog niet zwanger? Ga dan samen naar de huisarts.
Hoe lang duurt het meestal?
Veel mensen verwachten dat het in de eerste maand lukt. Dat gebeurt ook, maar vaak duurt het langer, en dat is heel normaal. Volgens de verloskundigen is ongeveer 30 procent van de vrouwen die zwanger willen worden binnen drie maanden zwanger, 70 procent binnen een half jaar en 80 procent binnen een jaar. Thuisarts geeft voor vrouwen tot en met 35 jaar die vaak vrijen vergelijkbare cijfers: 7 van de 10 na een half jaar, 8 van de 10 na een jaar en 9 van de 10 na twee jaar.
Ben je al eens eerder zwanger geweest met dezelfde partner? Dan is je kans iets groter. Vanaf ongeveer 35 jaar kan het langer duren, omdat de vruchtbaarheid van vrouwen dan afneemt.
Begin op tijd met foliumzuur
Foliumzuur is een B-vitamine die de kans verkleint dat je baby een open ruggetje krijgt. Het werkt alleen goed als je er vroeg mee begint, nog voordat je weet dat je zwanger bent.
- Slik elke dag 400 microgram (0,4 milligram) foliumzuur. Tabletten van 0,5 milligram zijn ook prima.
- Begin zodra je zwanger wilt worden, het liefst al vier weken voordat je stopt met anticonceptie.
- Ga door tot je 10 weken zwanger bent.
- Slik niet meer dan 1 milligram per dag.
Ben je al gestopt met anticonceptie en ben je nog niet begonnen? Begin dan alsnog, het is nog steeds nuttig. Een multivitamine is geen goed alternatief: daar zit vaak vitamine A in, en te veel daarvan is niet goed tijdens de zwangerschap.
Vrijen: hoe vaak en wanneer?
Je hebt de meeste kans als je vrijt in de dagen vlak voor je eisprong. Zaadcellen blijven een paar dagen in leven in de baarmoeder, terwijl een eicel maar kort bevrucht kan worden. Daarom is het slim als er al zaad klaarligt op het moment dat de eicel vrijkomt.
In de praktijk betekent dat: vrij ongeveer om de 2 à 3 dagen. Dan zit je altijd goed, ook als je niet precies weet wanneer je eisprong is. Vaker mag ook, maar is niet nodig. De houding maakt niet uit voor je kans. Wil je meer weten over je cyclus? Lees dan wanneer ben je vruchtbaar?
Leefstijl: voor jullie allebei
Je leefstijl heeft invloed op je eisprong en op de kwaliteit van het zaad. Dit geldt dus niet alleen voor jou, maar ook voor je partner.
- Roken: stop allebei. Roken maakt de kans op een zwangerschap kleiner en is schadelijk voor je baby. Je huisarts kan helpen met stoppen.
- Alcohol en drugs: laat ze allebei staan zodra je zwanger wilt worden.
- Gewicht: zowel ondergewicht als overgewicht kan de kans op een eisprong verkleinen. Probeer met gezond eten en bewegen op een gezond gewicht te komen. Een diëtist kan helpen. Snel veel afvallen is juist niet goed.
- Rust en beweging: genoeg slapen, regelmatig bewegen en stress beperken helpt. Heel hard sporten of zwaar werk kan de eisprong juist onderdrukken.
Wat je vooraf kunt regelen
Gebruik je medicijnen? Vraag je huisarts of de arts die ze voorschrijft of je ze kunt blijven gebruiken als je zwanger wilt worden. Stop niet zomaar zelf. Ook bij een chronische ziekte is het verstandig om je kinderwens vooraf te bespreken.
Weet je niet zeker of je rodehond of waterpokken hebt gehad? Laat dat dan checken. Een vaccinatie hiertegen krijg je vóór de zwangerschap, niet tijdens.
Werk je met chemische stoffen, in nachtdiensten of onder veel druk? Bespreek dan met je werkgever of bedrijfsarts wat je kunt aanpassen.
Wanneer ga je naar de huisarts?
Ga naar de huisarts als je een jaar regelmatig vrijt en nog niet zwanger bent. Ga eerder als:
- je niet weet of je een eisprong hebt, bijvoorbeeld omdat je cyclus heel onregelmatig is of je een half jaar niet ongesteld bent geweest;
- vrijen niet goed lukt;
- je een miskraam of abortus hebt gehad en acht weken later nog niet ongesteld bent geworden.
Ga het liefst samen. De huisarts kijkt naar jullie allebei en schat in hoe groot de kans is dat het in het komende jaar vanzelf lukt. Daarna bespreek je samen of je verder probeert of onderzoek laat doen.
Tot slot: wees mild voor jezelf
Proberen zwanger te worden kan spannend zijn, zeker als het niet meteen lukt. Elke maand hoop en soms teleurstelling. Praat erover met je partner of met iemand die je vertrouwt. En onthoud: een paar maanden wachten is eerder regel dan uitzondering.
Bronnen
Thuisarts: Ik wil zwanger worden, wanneer ben ik vruchtbaar?
De Verloskundige (KNOV): Tips om zwanger te worden
De Verloskundige (KNOV): Alles over vruchtbaarheid en zwanger worden
Voedingscentrum: Welke supplementen moet ik slikken als ik zwanger ben?